Współczesność | inne lektury | kontakt | reklama | studia
   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Współczesność

Płonąca żyrafa - analiza i interpretacja

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Karolina Marlęga

Stanisław Grochowiak nie raz udowadniał, że ekfraza, czyli zabieg przetwarzania obrazu na wiersz, nie tylko nie jest mu obca, ale nie ma opanował ją do perfekcji. Poeta wielokrotnie posługiwał się płótnami wielkich mistrzów jako inspiracją do pisania, zwłaszcza w tak zwanym okresie turpistycznym swojej twórczości. Grochowiakowi znakomicie udało się tchnąć nowe życie i nowy sens w wiele obrazów, które przez lata zdążyły wpisać się w zbiorową świadomość ludzkości. Przykładem kunsztu poety może być wiersz „Płonąca żyrafa” z 1958 roku. Płótno o tym samym tytule wyszło spod pędzla hiszpańskiego mistrza Salvadora Dali dwadzieścia trzy lata wcześniej. Wiersz Polaka nie tylko świetnie opisuje ten obraz, ale nadaje mu fabularnego wymiaru, który diametralnie zmienia perspektywę jego odbioru.

W „Płonącej żyrafie” Grochowiaka mamy do czynienia z próbą odpowiedzi na pytanie o sens ludzkiej egzystencji. Dla poety, wówczas zapatrzonego w turpizm, to co codzienne, powtarzalne, nudne, przewidywalne, nieatrakcyjne, nieefektowne, szare, zwykłe, a czasem bolesne określa byt człowieka. Dlatego też takie elementy jak „ściany z aspiryny i potu, noga, brzuch i pogrzebacz, ból zęba” zajmują w wierszu bardzo ważne miejsce. Aby uwypuklić ich znaczenie, poeta posługuje się stwierdzeniem „Tak / To jest coś”.

Ponadto, według Grochowiaka, życie ludzkie przepełnione jest lękiem, lękiem przed śmiercią, która jest nieunikniona i wszechobecna. We właściwy sobie, czysto poetycki sposób, artysta posługuje się piękną metaforą: „Żyrafa kopcąca się pomaleńku”. Właśnie tak opisuje on ludzką egzystencję, jako powolne umieranie z pełną tego świadomością. Od tego czy potrafimy się pogodzić ze swoją przemijalnością czy nie, zależy nasze nastawienie wobec życia. Kiedy zrozumiemy, że nasz czas jest policzony, a zegar działa na naszą niekorzyść, zaczniemy doceniać codzienne, banalne aspekty życia, a nawet ból. Zrozumiemy wówczas, że prawdziwa egzystencja nie jest wielobarwna i radosna, lecz szarobura i monotonna.

Grochwiak w bardzo dosadny sposób mówi, na czym polega ludzkie życie. W tym celu posłużył się metaforą mięsa, które symbolizować może naszą cielesność, prawdziwość, fizyczność, ale również śmiertelność i przemijalność. Warto przyjrzeć się temu fragmentowi wiersza:


„Bo życie
Znaczy:
Kupować mięso Ćwiartować mięso
Zabijać mięso Uwielbiać mięso
Zapładniać mięso Przeklinać mięso
Nauczać mięso i grzebać mięso
I robić z mięsa I myśleć z mięsem
I w imię mięsa Na przekór mięsu
Dla jutra mięsa Dla zguby mięsa
Szczególnie szczególnie w obronie mięsa”.


W oczach Grochowiaka mięso to życie. Podmiot liryczny najpierw wylicza wszelkie czynności składające się na ludzką egzystencję, znajdują się w śród nich te ściśle fizyczne (zapładniać, zabijać, ćwiartować), a także ściśle duchowe i właściwe tylko dla ludzi (nauczać, uwielbiać, myśleć). Ważne jest to, że dla poety obydwa te aspekty życia są jednakowo ważne. Grochowiak wyraźnie staje „w obronie mięsa”, czyli ludzkiej egzystencji, zachwycając się zarówno codziennymi, powtarzalnymi, zwykłymi i pozornie nudnymi jej odcieniami, jak i tymi, które czynią ją niepowtarzalną, wyjątkową. Można jednak odnieść wrażenie, że podmiot liryczny bardziej zachwala fizyczne, a nawet fizjologiczne aspekty życia. Dzieje się tak, ponieważ właśnie je uważa za autentyczne, prawdziwe, namacalne. To, co dla wielu wydaje się być brzydkie, odrażające i nie godne uwagi artysty, dla Grochowiaka jest piękne. Warto zwrócić uwagę na to, w jaki sposób podmiot liryczny pojmuje „mięso”:

„A ONO SIĘ PALI
Nie trwa
Nie stygnie
Nie przetrwa i w soli
Opada
I gnije
Odpada
I boli
Tak
To jest coś”.


strona:    1    2  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteœ gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Baczyński Krzysztof Kamil
Pokolenie (Wiatr drzewa spienia...) - analiza i interpretacja
Pokolenie (Do palców przymarzły struny...) - analiza i interpretacja
Historia - geneza
Historia - analiza i interpretacja
Z głową na karabinie - geneza
Z głową na karabinie - interpretacja
Z głową na karabinie - analiza
Elegia... (o chłopcu polskim) - geneza
Elegia... (o chłopcu polskim) - interpretacja
Elegia... (o chłopcu polskim) - analiza
Romantyczność - geneza
Romantyczność - analiza i interpretacja
Samotność - geneza
Samotność - interpretacja i analiza

Barańczak Stanisław

Białoszewski Miron
Miron Białoszewski jako poeta-lingwista
Miron Białoszewski jako piewca rupieci
Mironczarnia – interpretacja i analiza
Podłogo, błogosław! - interpretacja i analiza
Szare eminencje zachwytu - interpretacja i analiza
Karuzela z madonnami - interpretacja i analiza
Namuzowywanie - interpretacja i analiza
Leżenia - interpretacja i analiza
Rozprawa o stolikowych baranach - interpretacja i analiza

Broniewski Władysław
Bagnet na broń - analiza i interpretacja
Soldat inconnu - interpretacja
Soldat inconnu - analiza
Ballady i romanse - interpretacja
Ballady i romanse - analiza
Zestawienie „Ballad i romansów” z „Romantycznością” Adama Mickiewicza

Bursa Andrzej
Nauka chodzenia - interpretacja i analiza

Grochowiak Stanisław
Lekcja anatomii - analiza i interpretacja
Ikar - analiza i interpretacja
Płonąca żyrafa - analiza i interpretacja
Czyści - analiza i interpretacja

Herbert Zbigniew
Tren Fortynbrasa - interpretacja i analiza
Raport z oblężonego miasta - geneza
Raport z oblężonego miasta - analiza i interpretacja
Potęga smaku - interpretacja
Potęga smaku - analiza
Potęga smaku - geneza
Przesłanie Pana Cogito - geneza
Przesłanie Pana Cogito - interpretacja
Przesłanie Pana Cogito - analiza
Apollo i Marsjasz - geneza
Apollo i Marsjasz - interpretacja
Apollo i Marsjasz - analiza
U wrót doliny - geneza
U wrót doliny - treść
U wrót doliny - interpretacja
U wrót doliny - analiza
Powrót prokonsula - geneza
Powrót prokonsula - interpretacja
Powrót prokonsula - analiza

Konarski Feliks
Czerwone maki... - geneza
Czerwone maki... - interpretacja i analiza

Lechoń Jan
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - geneza
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - interpretacja
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - analiza
Herostrates - geneza
Herostrates - analiza
Herostrates - interpretacja

Miłosz Czesław
Ars poetica? - interpretacja
Ars poetica? - analiza
Campo di Fiori - geneza
Campo di Fiori - interpretacja
Campo di Fiori - analiza
W Warszawie - geneza
W Warszawie - interpretacja i analiza
Piosenka o końcu świata - geneza
Piosenka o końcu świata - interpretacja
Piosenka o końcu świata - analiza
Który skrzywdziłeś - geneza
Który skrzywdziłeś - interpretacja
Który skrzywdziłeś - analiza
Obłoki - geneza
Obłoki - interpretacja i analiza
Walc - geneza
Walc - interpretacja
Walc - analiza
Ogrodnik - geneza
Ogrodnik - interpretacja
Ogrodnik - analiza

Przyboś Julian
Z Tatr - geneza
Z Tatr - interpretacja
Z Tatr - analiza
Notre Dame - geneza
Notre Dame - interpretacja
Notre Dame - analiza
Widzenie katedry w Chartres - geneza
Widzenie katedry w Chartres - interpretacja
Widzenie katedry w Chartres - analiza
Póki my żyjemy - geneza
Póki my żyjemy - interpretacja
Póki my żyjemy - analiza

Różewicz Tadeusz
Termopile polskie - geneza
Termopile polskie - interpretacja i analiza
Powrót - geneza
Powrót - interpretacja i analiza
Strach - interpretacja i analiza
Matka powieszonych - geneza
Matka powieszonych - interpretacja i analiza
Drewno - interpretacja
Drewno - analiza
Lament - geneza
Lament - interpretacja
Lament - analiza
Warkoczyk - interpretacja
Warkoczyk - analiza
Ocalony - interpretacja
Ocalony - analiza
List do ludożerców - interpretacja i analiza
Bez – interpretacja i analiza

Stachura Edward
Życie to nie teatr - analiza i interpretacja
Wędrówką życie jest człowieka - analiza i interpretacja

Szymborska Wisława
Kot w pustym mieszkaniu - geneza
Kot w pustym mieszkaniu - interpretacja
Kot w pustym mieszkaniu - analiza
Koniec i początek - geneza
Koniec i początek - interpretacja
Koniec i początek - analiza
Atlantyda - geneza
Atlantyda - interpretacja i analiza
Dwie małpy Bruegla - geneza
Dwie małpy Bruegla - interpretacja i analiza
Głos w sprawie pornografii - geneza
Głos w sprawie pornografii - intepretacja
Głos w sprawie pornografii - analiza
Jeszcze - motyw Holocaustu
Jeszcze - interpretacja
Jeszcze - analiza
Nic dwa razy - geneza
Nic dwa razy - interpretacja
Nic dwa razy - analiza
Cebula - interpretacja
Cebula - analiza
Sto pociech - geneza
Sto pociech - interpretacja
Sto pociech - analiza
Niektórzy lubią poezję - interpretacja
Niektórzy lubią poezję - analiza
Utopia - geneza
Utopia - interpretacja i analiza
Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - geneza
Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - interpretacja i analiza

Twardowski Jan
samotność - interpretacja
samotność - analiza
Śpieszmy się - geneza
Śpieszmy się - interpretacja
za szybko - interpretacja
za szybko - analiza
szukam - interpretacja
szukam - analiza
Przezroczystość - interpretacja i analiza
O spacerze po cmentarzu wojskowym - interpretacja i analiza

Wojaczek Rafał
Martwy język - geneza
Martwy język - interpretacja i analiza
Ojczyzna - geneza
Ojczyzna - interpretacja
Ojczyzna - analiza

Inne





Tagi: