Sto pociech - interpretacja ostatnidzwonek.pl
      Współczesność | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Współczesność

Sto pociech - interpretacja

Wiersz Wisławy Szymborskiej „Sto pociech” jest swoistym portretem psychologicznym współczesnego człowieka. Poetka - jak zresztą zawsze w swoich wierszach – stworzyła niezapomniany obraz jednostki, która z racji swego człowieczeństwa uzurpuje sobie prawo do wszelkich sukcesów w sensie duchowym i materialnym. Postawione pytania – o pochodzenie i możliwości jednostki, o kryteria wyznaczania istoty człowieczeństwa czy wymiary egzystencji człowieka – okraszone są ironiczną nutą, podkreślającą nieprecyzyjność i niejednoznaczność odpowiedzi.
Podmiot liryczny snuje refleksje na temat kondycji człowieka XX wieku. Charakteryzuje jego poglądy, pragnienia i potrzeby tak, jakby przyglądał mu się z boku.

Pierwsza strofa informuje o pogoni jednostki za odwiecznymi determinantami: szczęściem, prawdą oraz wiecznością:
„Zachciało mu się szczęścia,
zachciało mu się prawdy,
zachciało mu się wieczności,
patrzcie go!”.

Stanowią one oś jego istnienia. Kim jest ów tajemniczy „on”?
Odpowiedzi udziela kolejna strofa, która odsłania fizyczny i psychiczny stan człowieka. Można go podsumować zwrotem „prawie nikt”:
Ledwie rozróżnił sen od jawy,
ledwie domyślił się, że on to on,
ledwie wystrugał ręką z płetwy rodem
krzesiwo i rakietę,
łatwy do utopienia w łyżce oceanu,
za mało nawet śmieszny, żeby pustkę śmieszyć,
oczami tylko widzi,
uszami tylko słyszy,
rekordem jego mowy jest tryb warunkowy,
rozumem gani rozum.

W kontekście pierwszych czterech linijek wersy dotyczące umiejętności i świadomości człowieka nie predestynują go do wygłaszania swoich pragnień. Szymborska z politowaniem wyjawia, że nie potrafi on trafnie postrzegać rzeczywistości, zdolność samookreślenia siebie nie została u niego na tyle rozwinięta, by mógł wygłaszać słowa o potrzebie „wieczności”. Niedawno „wystrugał ręką z płetwy rodem / krzesiwo i rakietę”, czyli odkrył ogień oraz nauczył się go używać, a już chce być nieśmiertelny. Jest „łatwy do utopienia w łyżce oceanu” – łatwowierny, ślamazarny, bezmyślny, a do tego brak mu zdolności przystosowania się do nieprzychylnego otoczenia, nie potrafi odnaleźć się wśród obcych, o czym świadczy wers „za mało nawet śmieszny, żeby pustkę śmieszyć”. Oczy służą mu jedynie do widzenia, a uszy – do słyszenia. Człowiek jest jeszcze za mało świadomy swoich zmysłów, by patrzeć, a nie jedynie „widzieć” oraz by słuchać, a nie „słyszeć”. Prócz tego zdolności krasomówcze nie mogą stawiać go na równi z mistrzami retoryki, ponieważ „rekordem jego mowy jest tryb warunkowy”, a „rozumem gani rozum”. Mimo takich niedostatków umysłu oraz praktycznych umiejętności, niedoskonałemu człowiekowi „wolność mu w głowie, wszechwiedza i byt”.


Następna zwrotka przybliża odbiorcy prawdziwe relacje człowieka z otoczeniem, nie skupiając się na jego pragnieniach, lecz na stanie rzeczywistym, a wszystko to zostało ukazane w szerszym, kosmicznym kontekście. Jednostka istnieje „chyba jest”, „naprawdę się wydarzyła / pod jedną z gwiazd prowincjonalnych” – świadectwem istnienia człowieka jest jego fizyczna obecność, pokreślona przez przymiotniki „żywotny” i „wcale ruchliwy”. Określenie „marny wyrodek kryształu” najpełniej charakteryzuje jego kondycję we współczesnym świecie oraz społeczny wymiar jego istnienia. Wskutek trudnych lat dorastania „w koniecznościach stada” pozostaje nieustannie „dość poważnie zdziwiony” oraz „nieźle już poszczególny”.

Ostatnia strofa skupia uwagę na najważniejszej cesze współczesnego człowieka – „zawziętości”:

strona:    1    2  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteś gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Baczyński Krzysztof Kamil
Pokolenie (Do palców przymarzły struny...) - analiza i interpretacja
Pokolenie (Wiatr drzewa spienia...) - analiza i interpretacja
Samotność - interpretacja i analiza
Samotność - geneza
Romantyczność - analiza i interpretacja
Romantyczność - geneza
Elegia... (o chłopcu polskim) - analiza
Elegia... (o chłopcu polskim) - interpretacja
Elegia... (o chłopcu polskim) - geneza
Z głową na karabinie - analiza
Z głową na karabinie - interpretacja
Z głową na karabinie - geneza
Historia - analiza i interpretacja
Historia - geneza

Barańczak Stanisław

Białoszewski Miron
Miron Białoszewski jako poeta-lingwista
Miron Białoszewski jako piewca rupieci
Mironczarnia – interpretacja i analiza
Rozprawa o stolikowych baranach - interpretacja i analiza
Leżenia - interpretacja i analiza
Namuzowywanie - interpretacja i analiza
Karuzela z madonnami - interpretacja i analiza
Szare eminencje zachwytu - interpretacja i analiza
Podłogo, błogosław! - interpretacja i analiza

Broniewski Władysław
Soldat inconnu - interpretacja
Bagnet na broń - analiza i interpretacja
Zestawienie „Ballad i romansów” z „Romantycznością” Adama Mickiewicza
Ballady i romanse - analiza
Ballady i romanse - interpretacja
Soldat inconnu - analiza

Bursa Andrzej
Nauka chodzenia - interpretacja i analiza

Grochowiak Stanisław
Ikar - analiza i interpretacja
Lekcja anatomii - analiza i interpretacja
Czyści - analiza i interpretacja
Płonąca żyrafa - analiza i interpretacja

Herbert Zbigniew
Raport z oblężonego miasta - geneza
Tren Fortynbrasa - interpretacja i analiza
Powrót prokonsula - analiza
Powrót prokonsula - interpretacja
Powrót prokonsula - geneza
U wrót doliny - analiza
U wrót doliny - interpretacja
U wrót doliny - treść
U wrót doliny - geneza
Apollo i Marsjasz - analiza
Apollo i Marsjasz - interpretacja
Apollo i Marsjasz - geneza
Przesłanie Pana Cogito - analiza
Przesłanie Pana Cogito - interpretacja
Przesłanie Pana Cogito - geneza
Potęga smaku - geneza
Potęga smaku - analiza
Potęga smaku - interpretacja
Raport z oblężonego miasta - analiza i interpretacja

Konarski Feliks
Czerwone maki... - interpretacja i analiza
Czerwone maki... - geneza

Lechoń Jan
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - interpretacja
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - geneza
Herostrates - interpretacja
Herostrates - analiza
Herostrates - geneza
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - analiza

Miłosz Czesław
Ars poetica? - analiza
Ars poetica? - interpretacja
Ogrodnik - analiza
Ogrodnik - interpretacja
Ogrodnik - geneza
Walc - analiza
Walc - interpretacja
Walc - geneza
Obłoki - interpretacja i analiza
Obłoki - geneza
Który skrzywdziłeś - analiza
Który skrzywdziłeś - interpretacja
Który skrzywdziłeś - geneza
Piosenka o końcu świata - analiza
Piosenka o końcu świata - interpretacja
Piosenka o końcu świata - geneza
W Warszawie - interpretacja i analiza
W Warszawie - geneza
Campo di Fiori - analiza
Campo di Fiori - interpretacja
Campo di Fiori - geneza

Przyboś Julian
Z Tatr - interpretacja
Z Tatr - geneza
Póki my żyjemy - analiza
Póki my żyjemy - interpretacja
Póki my żyjemy - geneza
Widzenie katedry w Chartres - analiza
Widzenie katedry w Chartres - interpretacja
Widzenie katedry w Chartres - geneza
Notre Dame - analiza
Notre Dame - interpretacja
Notre Dame - geneza
Z Tatr - analiza

Różewicz Tadeusz
Termopile polskie - interpretacja i analiza
Termopile polskie - geneza
Bez – interpretacja i analiza
List do ludożerców - interpretacja i analiza
Ocalony - analiza
Ocalony - interpretacja
Warkoczyk - analiza
Warkoczyk - interpretacja
Lament - analiza
Lament - interpretacja
Lament - geneza
Drewno - analiza
Drewno - interpretacja
Matka powieszonych - interpretacja i analiza
Matka powieszonych - geneza
Strach - interpretacja i analiza
Powrót - interpretacja i analiza
Powrót - geneza

Stachura Edward
Wędrówką życie jest człowieka - analiza i interpretacja
Życie to nie teatr - analiza i interpretacja

Szymborska Wisława
Kot w pustym mieszkaniu - interpretacja
Kot w pustym mieszkaniu - geneza
Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - interpretacja i analiza
Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - geneza
Utopia - interpretacja i analiza
Utopia - geneza
Niektórzy lubią poezję - analiza
Niektórzy lubią poezję - interpretacja
Sto pociech - analiza
Sto pociech - interpretacja
Sto pociech - geneza
Cebula - analiza
Cebula - interpretacja
Nic dwa razy - analiza
Nic dwa razy - interpretacja
Nic dwa razy - geneza
Jeszcze - analiza
Jeszcze - interpretacja
Jeszcze - motyw Holocaustu
Głos w sprawie pornografii - analiza
Głos w sprawie pornografii - intepretacja
Głos w sprawie pornografii - geneza
Dwie małpy Bruegla - interpretacja i analiza
Dwie małpy Bruegla - geneza
Atlantyda - interpretacja i analiza
Atlantyda - geneza
Koniec i początek - analiza
Koniec i początek - interpretacja
Koniec i początek - geneza
Kot w pustym mieszkaniu - analiza

Twardowski Jan
samotność - analiza
samotność - interpretacja
O spacerze po cmentarzu wojskowym - interpretacja i analiza
Przezroczystość - interpretacja i analiza
szukam - analiza
szukam - interpretacja
za szybko - analiza
za szybko - interpretacja
Śpieszmy się - interpretacja
Śpieszmy się - geneza

Wojaczek Rafał
Martwy język - interpretacja i analiza
Martwy język - geneza
Ojczyzna - analiza
Ojczyzna - interpretacja
Ojczyzna - geneza

Inne





Tagi: