samotność - analiza ostatnidzwonek.pl
      Współczesność | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Współczesność

samotność - analiza

Wiersz „samotność” ks. Jana Twardowskiego ma budowę stychiczną i liczy piętnaście zróżnicowanych objętościowo linijek:
„pierwszą z brzega
kiedy zostaję sam jeden jak palec
kiedy nie mam do kogo ust otworzyć”.


Nie odnajdziemy w nim – podobnie jak i w innych tekstach autorstwa poety, który „Pomagał nam zrozumieć sens życia – teraz pomaga nam zrozumieć sens śmierci” (Lech Kaczyński, list do mediów wystosowany po śmierci ks. Twardowskiego 19 stycznia 2006) rymów oraz interpunkcji. Dzięki temu konteksty interpretacyjne zyskują na ilości, a pojedyncze wersy mogą być odczytywane w izolacji.

Ze względu na poruszaną problematykę tekst można podzielić na trzy odrębne części. Każda z nich porusza inny rodzaj tytułowej samotności oraz została napisana inną frazeologią:

  • wersy od pierwszego do ósmego mówią o samotności „najprostszej”, określanej przez oznaki zewnętrzne i scharakteryzowanej za pomocą języka potocznego:

  • „kiedy zostaję sam jak palec
    kiedy nie mam do kogo ust otworzyć
    nawet strzyżyk cichnie choć mógłby mi ćwierkać przynajmniej jak pół wróbla
    kiedy żaden pociąg pospieszny nie spieszy się do mnie
    zegar przystanął żeby przy mnie nie chodzić
    od zachodu słońca cienie coraz dłuższe”


    Dla wyolbrzymiania stanu samotności, dotykającej podmiot zarówno w kontekście świata materialnego, jak i przyrodniczego - poeta w wersach 3-8 poddał go hiperbolizacji. W przywołanym fragmencie pojawia się także anafora, stworzona przez zaimek „kiedy” i odnosząca się do czasu i przestrzeni. Wersy wprowadzają atmosferę stagnacji i spokoju, „strzyżyk cichnie”, „żaden pociąg pospieszny nie spieszy się”, „zegar przystanął”, a słońce powolnie zachodzi.

  • od dziewiątego do dwunastego wersu mamy do czynienia z samotnością „trudniejszą”, pojawiającą się w relacjach z innymi ludźmi:

  • „kiedy przeciskam się przez tłum
    i znowu jestem pojedynczy
    pośród wszystkich najdalszych bliskich”


    Dla podkreślenia samotności „w tłumie”, podmiot sięgnął po oksymoron: „najdalsi bliscy”.

    trzy ostatnie linijki to opis o samotności „prawdziwej”:
    „proszę Ciebie o tę prawdziwą
    kiedy Ty mówisz przeze mnie
    a mnie nie ma”.


    Ze względu na konstrukcję podmiotu lirycznego oraz adresata i ich wzajemne relacje, wiersz zaliczamy do liryki inwokacyjnej (prośby, apelu). Ujawniający się kilkukrotnie w formach czasownikowych i zaimkowych (kiedy zostaję sam jeden jak palec”, „kiedy przeciskam się przez tłum / i znowu jestem pojedynczy”) podmiot kieruje swoją prośbę do Boga. Choć ani razu odbiorca nie został przywołany bezpośrednio, demaskuje go zaimek „Ty” oraz bezpośredni zwrot – „Ciebie”.
    


    On chce TO zrobić,
    a Ty nie jesteś gotowa?

    10 zdań, które pomogą Ci
    zatrzymać chłopaka przy sobie!

    Mój pierwszy raz...

    Zobacz inne artykuły:

    Baczyński Krzysztof Kamil
    Pokolenie (Do palców przymarzły struny...) - analiza i interpretacja
    Pokolenie (Wiatr drzewa spienia...) - analiza i interpretacja
    Samotność - interpretacja i analiza
    Samotność - geneza
    Romantyczność - analiza i interpretacja
    Romantyczność - geneza
    Elegia... (o chłopcu polskim) - analiza
    Elegia... (o chłopcu polskim) - interpretacja
    Elegia... (o chłopcu polskim) - geneza
    Z głową na karabinie - analiza
    Z głową na karabinie - interpretacja
    Z głową na karabinie - geneza
    Historia - analiza i interpretacja
    Historia - geneza

    Barańczak Stanisław

    Białoszewski Miron
    Miron Białoszewski jako poeta-lingwista
    Miron Białoszewski jako piewca rupieci
    Mironczarnia – interpretacja i analiza
    Rozprawa o stolikowych baranach - interpretacja i analiza
    Leżenia - interpretacja i analiza
    Namuzowywanie - interpretacja i analiza
    Karuzela z madonnami - interpretacja i analiza
    Szare eminencje zachwytu - interpretacja i analiza
    Podłogo, błogosław! - interpretacja i analiza

    Broniewski Władysław
    Soldat inconnu - interpretacja
    Bagnet na broń - analiza i interpretacja
    Zestawienie „Ballad i romansów” z „Romantycznością” Adama Mickiewicza
    Ballady i romanse - analiza
    Ballady i romanse - interpretacja
    Soldat inconnu - analiza

    Bursa Andrzej
    Nauka chodzenia - interpretacja i analiza

    Grochowiak Stanisław
    Ikar - analiza i interpretacja
    Lekcja anatomii - analiza i interpretacja
    Czyści - analiza i interpretacja
    Płonąca żyrafa - analiza i interpretacja

    Herbert Zbigniew
    Raport z oblężonego miasta - geneza
    Tren Fortynbrasa - interpretacja i analiza
    Powrót prokonsula - analiza
    Powrót prokonsula - interpretacja
    Powrót prokonsula - geneza
    U wrót doliny - analiza
    U wrót doliny - interpretacja
    U wrót doliny - treść
    U wrót doliny - geneza
    Apollo i Marsjasz - analiza
    Apollo i Marsjasz - interpretacja
    Apollo i Marsjasz - geneza
    Przesłanie Pana Cogito - analiza
    Przesłanie Pana Cogito - interpretacja
    Przesłanie Pana Cogito - geneza
    Potęga smaku - geneza
    Potęga smaku - analiza
    Potęga smaku - interpretacja
    Raport z oblężonego miasta - analiza i interpretacja

    Konarski Feliks
    Czerwone maki... - interpretacja i analiza
    Czerwone maki... - geneza

    Lechoń Jan
    Pieśń o Stefanie Starzyńskim - interpretacja
    Pieśń o Stefanie Starzyńskim - geneza
    Herostrates - interpretacja
    Herostrates - analiza
    Herostrates - geneza
    Pieśń o Stefanie Starzyńskim - analiza

    Miłosz Czesław
    Ars poetica? - analiza
    Ars poetica? - interpretacja
    Ogrodnik - analiza
    Ogrodnik - interpretacja
    Ogrodnik - geneza
    Walc - analiza
    Walc - interpretacja
    Walc - geneza
    Obłoki - interpretacja i analiza
    Obłoki - geneza
    Który skrzywdziłeś - analiza
    Który skrzywdziłeś - interpretacja
    Który skrzywdziłeś - geneza
    Piosenka o końcu świata - analiza
    Piosenka o końcu świata - interpretacja
    Piosenka o końcu świata - geneza
    W Warszawie - interpretacja i analiza
    W Warszawie - geneza
    Campo di Fiori - analiza
    Campo di Fiori - interpretacja
    Campo di Fiori - geneza

    Przyboś Julian
    Z Tatr - interpretacja
    Z Tatr - geneza
    Póki my żyjemy - analiza
    Póki my żyjemy - interpretacja
    Póki my żyjemy - geneza
    Widzenie katedry w Chartres - analiza
    Widzenie katedry w Chartres - interpretacja
    Widzenie katedry w Chartres - geneza
    Notre Dame - analiza
    Notre Dame - interpretacja
    Notre Dame - geneza
    Z Tatr - analiza

    Różewicz Tadeusz
    Termopile polskie - interpretacja i analiza
    Termopile polskie - geneza
    Bez – interpretacja i analiza
    List do ludożerców - interpretacja i analiza
    Ocalony - analiza
    Ocalony - interpretacja
    Warkoczyk - analiza
    Warkoczyk - interpretacja
    Lament - analiza
    Lament - interpretacja
    Lament - geneza
    Drewno - analiza
    Drewno - interpretacja
    Matka powieszonych - interpretacja i analiza
    Matka powieszonych - geneza
    Strach - interpretacja i analiza
    Powrót - interpretacja i analiza
    Powrót - geneza

    Stachura Edward
    Wędrówką życie jest człowieka - analiza i interpretacja
    Życie to nie teatr - analiza i interpretacja

    Szymborska Wisława
    Kot w pustym mieszkaniu - interpretacja
    Kot w pustym mieszkaniu - geneza
    Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - interpretacja i analiza
    Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - geneza
    Utopia - interpretacja i analiza
    Utopia - geneza
    Niektórzy lubią poezję - analiza
    Niektórzy lubią poezję - interpretacja
    Sto pociech - analiza
    Sto pociech - interpretacja
    Sto pociech - geneza
    Cebula - analiza
    Cebula - interpretacja
    Nic dwa razy - analiza
    Nic dwa razy - interpretacja
    Nic dwa razy - geneza
    Jeszcze - analiza
    Jeszcze - interpretacja
    Jeszcze - motyw Holocaustu
    Głos w sprawie pornografii - analiza
    Głos w sprawie pornografii - intepretacja
    Głos w sprawie pornografii - geneza
    Dwie małpy Bruegla - interpretacja i analiza
    Dwie małpy Bruegla - geneza
    Atlantyda - interpretacja i analiza
    Atlantyda - geneza
    Koniec i początek - analiza
    Koniec i początek - interpretacja
    Koniec i początek - geneza
    Kot w pustym mieszkaniu - analiza

    Twardowski Jan
    samotność - analiza
    samotność - interpretacja
    O spacerze po cmentarzu wojskowym - interpretacja i analiza
    Przezroczystość - interpretacja i analiza
    szukam - analiza
    szukam - interpretacja
    za szybko - analiza
    za szybko - interpretacja
    Śpieszmy się - interpretacja
    Śpieszmy się - geneza

    Wojaczek Rafał
    Martwy język - interpretacja i analiza
    Martwy język - geneza
    Ojczyzna - analiza
    Ojczyzna - interpretacja
    Ojczyzna - geneza

    Inne





    Tagi: