Współczesność | inne lektury | kontakt | reklama | studia
   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Współczesność

Pokolenie (Do palców przymarzły struny...) - analiza i interpretacja

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Karolina Marlęga

Liryk „Pokolenie (Do palców przymarzły struny”) Krzysztof Kamil Baczyński napisał w listopadzie 1941 roku. Data powstania decyduje o zaklasyfikowaniu wiersza do grona utworów z obrębu „twórczości młodzieńczej” poety, obejmującej lata 1939-1941.
Twórczość młodzieńcza Baczyńskiego charakteryzuje się przede wszystkim: „rozmaitością stylów i poetyk, usprawiedliwioną u tego, kto dopiero poszukuje własnego głosu. Mistrzami Baczyńskiego są Skamandryci, a zwłaszcza Tuwim, po którym pisarz „dziedziczy” swobodę wersy­fikacji, lekkość rymu oraz znakomity słuch językowy. Nieco antycy­pacyjne nuty katastroficzne brzmią jeszcze sztucznie, chociaż moty­wują je zarówno choroba autora, jak i nadciągający kataklizm wojen­ny – można przypuszczać, że na ciemnej tonacji wielu utworów zaważyć mogła lektura wierszy Czechowicza i – w mniejszym stop­niu – Przybosia. Niektórzy badacze mówią o stopniowym rozstawa­niu się Baczyńskiego z sentymentalno-nastrojową manierą i ornamentacyjną stylistyką, charakterystyczną dla jego pierwszych wier­szy, podkreślają zamiłowanie poety do scenerii tworzącej atmosferę niesamowitości i grozy, z których wyrastała postawa podmiotu lirycznego – pełna lęku i przerażenia” (Irena Nowacka, „Poezje Krzysztofa Kamila Baczyńskiego”, Lublin 2003).


Urastający do rangi manifestu, odzwierciedlającego uczucia młodych ludzi, którzy w dorosłość weszli w okresie II wojny światowej, ukazującego ich tragedię i okrucieństwo wojny oraz cierpienie i ból, utwór „Pokolenie (Do palców przymarzły struny)” Krzysztofa Kamila Baczyńskiego składa się z pięciu czterowersowych zwrotek.

Podmiot liryczny wypowiada się w imieniu całego pokolenia (stąd taki, a nie inny tytuł dzieła), o czym świadczy obecny w teście zwrot: „jakeśmy”. Mówi wprost o swoich odczuciach, straconych marzeniach, sytuacji, w jakiej się znajduje (liryka bezpośrednia). Analizując kreację podmiotu, można w nim rozpoznać przedstawiciela pokolenia Kolumbów - człowieka młodego, dorastającego w szacunku dla wzniosłych ideałów i mającego śmiałe plany naprawiania świata. Swoje słowa kieruje zarówno do człowieka niedoświadczonego, traktującego wojnę jako szansę na sprawdzenie swojej odwagi i „męskości”, jak i do rówieśników, którzy są świadomi bezpowrotnego końca pewnego etapu w życiu, po zamknięciu którego nie będą już przypominali dawnych siebie.


Pierwsze wersy liryku zarysowują sytuację:
„Do palców przymarzły struny
z cienkiego krzyku roślin”.

Panuje zima – pora postrzegana w kulturowych toposach czterech pór roku jako czas śmierci, umierania, braku nadziei. Wykonane z „cienkiego krzyku roślin” struny przymarzły do zesztywniałych od zimna palców. Choć podmiot i jego towarzysze są jeszcze młodzi, on jest już na tyle świadomy swego położenia i położenia ojczyzny, iż gorzko przyznaje – dorośli, by umrzeć:
„Tak się dorasta do trumny,
jakeśmy w czasie dorośli”.


Powody czekającej ich pokolenie zagłady zostają odsłonięte w kolejnej części:
„Stanęły rzeki ognia
ścięte krą purpurową;
po nocach sen jak pochodnia
straszy obciętą głową”.


Świat został zniekształcony przez toczącą się wojnę. Nigdy nieustające, stale w ciągłym ruchu rzeki „stanęły”, choć ich cechą jest wilgoć – teraz pochłonął je ogień. Żywioły wymknęły się spod kontroli. Tafle wody pokryła purpurowa kra – metafora krwi, przelanej podczas wojny.

Noc nie przynosi wytchnienia, nie jest szansą na ucieczkę od brutalnej rzeczywistości, kojarzy się już tylko z sennym koszmarem, w których istota z „obciętą głową” straszy niczym „pochodnia”.

Trzecia zwrotka rozpoczyna się bezpośrednim zwrotem do adresata tej straszliwej opowieści:

strona:    1    2  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteœ gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Baczyński Krzysztof Kamil
Pokolenie (Wiatr drzewa spienia...) - analiza i interpretacja
Pokolenie (Do palców przymarzły struny...) - analiza i interpretacja
Historia - geneza
Historia - analiza i interpretacja
Z głową na karabinie - geneza
Z głową na karabinie - interpretacja
Z głową na karabinie - analiza
Elegia... (o chłopcu polskim) - geneza
Elegia... (o chłopcu polskim) - interpretacja
Elegia... (o chłopcu polskim) - analiza
Romantyczność - geneza
Romantyczność - analiza i interpretacja
Samotność - geneza
Samotność - interpretacja i analiza

Barańczak Stanisław

Białoszewski Miron
Miron Białoszewski jako poeta-lingwista
Miron Białoszewski jako piewca rupieci
Mironczarnia – interpretacja i analiza
Podłogo, błogosław! - interpretacja i analiza
Szare eminencje zachwytu - interpretacja i analiza
Karuzela z madonnami - interpretacja i analiza
Namuzowywanie - interpretacja i analiza
Leżenia - interpretacja i analiza
Rozprawa o stolikowych baranach - interpretacja i analiza

Broniewski Władysław
Bagnet na broń - analiza i interpretacja
Soldat inconnu - interpretacja
Soldat inconnu - analiza
Ballady i romanse - interpretacja
Ballady i romanse - analiza
Zestawienie „Ballad i romansów” z „Romantycznością” Adama Mickiewicza

Bursa Andrzej
Nauka chodzenia - interpretacja i analiza

Grochowiak Stanisław
Lekcja anatomii - analiza i interpretacja
Ikar - analiza i interpretacja
Płonąca żyrafa - analiza i interpretacja
Czyści - analiza i interpretacja

Herbert Zbigniew
Tren Fortynbrasa - interpretacja i analiza
Raport z oblężonego miasta - geneza
Raport z oblężonego miasta - analiza i interpretacja
Potęga smaku - interpretacja
Potęga smaku - analiza
Potęga smaku - geneza
Przesłanie Pana Cogito - geneza
Przesłanie Pana Cogito - interpretacja
Przesłanie Pana Cogito - analiza
Apollo i Marsjasz - geneza
Apollo i Marsjasz - interpretacja
Apollo i Marsjasz - analiza
U wrót doliny - geneza
U wrót doliny - treść
U wrót doliny - interpretacja
U wrót doliny - analiza
Powrót prokonsula - geneza
Powrót prokonsula - interpretacja
Powrót prokonsula - analiza

Konarski Feliks
Czerwone maki... - geneza
Czerwone maki... - interpretacja i analiza

Lechoń Jan
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - geneza
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - interpretacja
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - analiza
Herostrates - geneza
Herostrates - analiza
Herostrates - interpretacja

Miłosz Czesław
Ars poetica? - interpretacja
Ars poetica? - analiza
Campo di Fiori - geneza
Campo di Fiori - interpretacja
Campo di Fiori - analiza
W Warszawie - geneza
W Warszawie - interpretacja i analiza
Piosenka o końcu świata - geneza
Piosenka o końcu świata - interpretacja
Piosenka o końcu świata - analiza
Który skrzywdziłeś - geneza
Który skrzywdziłeś - interpretacja
Który skrzywdziłeś - analiza
Obłoki - geneza
Obłoki - interpretacja i analiza
Walc - geneza
Walc - interpretacja
Walc - analiza
Ogrodnik - geneza
Ogrodnik - interpretacja
Ogrodnik - analiza

Przyboś Julian
Z Tatr - geneza
Z Tatr - interpretacja
Z Tatr - analiza
Notre Dame - geneza
Notre Dame - interpretacja
Notre Dame - analiza
Widzenie katedry w Chartres - geneza
Widzenie katedry w Chartres - interpretacja
Widzenie katedry w Chartres - analiza
Póki my żyjemy - geneza
Póki my żyjemy - interpretacja
Póki my żyjemy - analiza

Różewicz Tadeusz
Termopile polskie - geneza
Termopile polskie - interpretacja i analiza
Powrót - geneza
Powrót - interpretacja i analiza
Strach - interpretacja i analiza
Matka powieszonych - geneza
Matka powieszonych - interpretacja i analiza
Drewno - interpretacja
Drewno - analiza
Lament - geneza
Lament - interpretacja
Lament - analiza
Warkoczyk - interpretacja
Warkoczyk - analiza
Ocalony - interpretacja
Ocalony - analiza
List do ludożerców - interpretacja i analiza
Bez – interpretacja i analiza

Stachura Edward
Życie to nie teatr - analiza i interpretacja
Wędrówką życie jest człowieka - analiza i interpretacja

Szymborska Wisława
Kot w pustym mieszkaniu - geneza
Kot w pustym mieszkaniu - interpretacja
Kot w pustym mieszkaniu - analiza
Koniec i początek - geneza
Koniec i początek - interpretacja
Koniec i początek - analiza
Atlantyda - geneza
Atlantyda - interpretacja i analiza
Dwie małpy Bruegla - geneza
Dwie małpy Bruegla - interpretacja i analiza
Głos w sprawie pornografii - geneza
Głos w sprawie pornografii - intepretacja
Głos w sprawie pornografii - analiza
Jeszcze - motyw Holocaustu
Jeszcze - interpretacja
Jeszcze - analiza
Nic dwa razy - geneza
Nic dwa razy - interpretacja
Nic dwa razy - analiza
Cebula - interpretacja
Cebula - analiza
Sto pociech - geneza
Sto pociech - interpretacja
Sto pociech - analiza
Niektórzy lubią poezję - interpretacja
Niektórzy lubią poezję - analiza
Utopia - geneza
Utopia - interpretacja i analiza
Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - geneza
Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - interpretacja i analiza

Twardowski Jan
samotność - interpretacja
samotność - analiza
Śpieszmy się - geneza
Śpieszmy się - interpretacja
za szybko - interpretacja
za szybko - analiza
szukam - interpretacja
szukam - analiza
Przezroczystość - interpretacja i analiza
O spacerze po cmentarzu wojskowym - interpretacja i analiza

Wojaczek Rafał
Martwy język - geneza
Martwy język - interpretacja i analiza
Ojczyzna - geneza
Ojczyzna - interpretacja
Ojczyzna - analiza

Inne





Tagi: